Industrialisatie
·
uit de podcast
Digitaliseren is geen sprintje. Het is een marathon.
Bij Ursem in Wognum rolt elke dag een complete woning van de lijn. Toch liep het daar vast — niet in de fabriek, maar in de engineering.
Podcast met
Boaz de Boer
·
Commercieel directeur, Heddes Bouw & Ontwikkeling
Bij Ursem in Wognum rolt elke dag een complete woning van de lijn.
Podcast
·
Bureau Stoer
Boaz de Boer en Jeroen Coenders waren te gast in Bureau Stoer, opgenomen bij Ursem Modulaire Bouwsystemen in Wognum, onder leiding van Thomas van Belzen.
De woningfabriek van Ursem Modulaire Bouwsystemen draait sinds eind jaren zeventig. Vijf tot zes complete woningmodules per dag, volcontinu, terwijl elders in het land fabriekshallen halfleeg staan. Als er ergens een plek is waar industrieel bouwen bewezen werkt, is het hier.
En juist daar zat de bottleneck niet in de fabriek.
"We zien dat op een gegeven moment de engineering de bottleneck werd, omdat we heel veel dezelfde dingen moesten doen," zegt Boaz de Boer, commercieel directeur bij Heddes Bouw. "Dezelfde berekeningen van vloeren, van kolommen — en die herhaling is nodig vanwege de regelgeving."
Dat is het patroon dat we bij Voortaan overal tegenkomen. De hal staat er. De lijn loopt. En dan blijkt de rem te zitten in het werk dat níemand ziet: het opnieuw uitrekenen, opnieuw tekenen, opnieuw afstemmen van dingen die vorige maand ook al zijn uitgerekend.
De fout die bijna iedereen maakt
De reflex, als dat besef eenmaal landt, is groot denken. Een programma. Een budget. Een deadline.
"Heel veel partijen maken bij digitalisering traditioneel de fout dat ze denken: ik moet een sprintje trekken, ik heb er miljoenen euro’s voor nodig, en dan één jaar en dan is het gefixt," zegt Jeroen Coenders, founder van Voortaan. "Dat is eigenlijk een foute strategie."
Wat er wél nodig is, vergelijkt hij met hardlopen. "Als je een marathon wil lopen, moet je oneindig lang eigenlijk hetzelfde tempo kunnen lopen. Maar dat is niet een sprintje trekken."
De consequentie daarvan is verrassend geruststellend, en tegelijk lastiger dan het klinkt: het bedrag doet er minder toe dan de duur. "Al heb je daar 2.000 euro per maand voor over, investeer dat dan maar, maar blijf dat wel oneindig doen."
Dat is geen bezuiniging op ambitie. Het is een andere manier van beslissen. Een sprint moet je van tevoren helemaal goed hebben, want je krijgt één kans. Een tempo dat je volhoudt, mag onderweg bijgesteld worden — en dat is precies wat er gebeurt, want wat je in de eerste stap ontdekt verandert bijna altijd wat de tweede stap had moeten zijn.
Begin waar het werk stilstaat
Waar begin je dan? Niet bij de mooiste showcase, maar bij de plek waar orders wachten.
Bij Heddes was dat de engineering, en het doel werd meetbaar gemaakt: schetsontwerpen ongeveer vier keer zo snel. "Het gaat niet om dat we per se vier keer zo snel zijn," nuanceert De Boer, "maar het gaat er ook om dat we de hoeveelheid projecten erdoorheen kunnen krijgen."
Dat is de winst waar het echt om draait. Snelheid aan de voorkant koop je niet om mensen op te jagen, maar om continuïteit aan de achterkant te krijgen. Een fabriek die stilstaat omdat de engineering nog bezig is, is een dure fabriek.
In de fabriek loopt het door — de rem zat in de engineering ervoor.
Van project naar product
De stap die dat mogelijk maakt is een denkomslag, en die is fundamenteler dan een softwarekeuze.
"Wat we heel vaak nu doen met traditioneel tekenen of zelfs met BIM-modelleren — ook dat is eigenlijk handmatig digitaliseren," zegt Coenders. "Je zit nog steeds alle onderdeeltjes handmatig bij elkaar te puzzelen in een project. En wat we hier doen is: we gaan van een project naar een productontwikkeling."
Alle kennis over het product en over het maakproces gaat vooraf één keer goed in een digitaal, parametrisch model. "En op het moment dat het een project wordt, is het een paar drukken op de knop en dan heb je het project."
Die kennis is er allang. Ze zit alleen op de verkeerde plek. "Dat zit vaak in de hoofden van de mensen die er al een tijd mee werken," zegt De Boer, "en dat willen we nu in dat digitale product brengen."
Maak het hun plan, niet het jouwe
Hier zit de stap die het vaakst wordt overgeslagen. Heddes hield drie workshops vóórdat er iets gebouwd werd — niet om het plan te presenteren, maar om te vragen wat de mensen ervan verwachtten en hoopten.
"En je zag dat mensen nog steeds niet stonden te juichen," zegt De Boer eerlijk.
Het kantelde pas toen iemand het zelf kon. "Onze BIM-parametrische goeroe Marcel liet na les twee iets zien, dat hij met parameters iets kon veranderen in hoogte en breedte. Een heel simpel stapje, maar dat hij dat zelf kon doen en zelf kon uitleggen wat er onder de motorkap gebeurde — dan gaan ze het zelf dragen, het idee."
Boaz de Boer
—
Commercieel directeur, Heddes Bouw & Ontwikkeling
Boaz de Boer en Jeroen Coenders tijdens de opname van Bureau Stoer, bij Ursem in Wognum.
Alleen kom je er niet
Eén bedrijf dat zijn eigen engineering automatiseert wint tijd. Maar het meeste dubbele werk zit niet ín een bedrijf — het zit ertussen.
"De balkon- en de hekjesleverancier tekenen allebei eigenlijk elkaars product, omdat ze op elkaar aansluiten, maar ze maken wel twee tekeningen," zegt Coenders. "En dan moet je het nog een derde keer doen om het af te stemmen."
Daarom zitten in Wognum zeven ketenpartijen samen aan hetzelfde digitale product te werken: de kozijnleverancier, de vloer, de houtskeletbouw, de constructeur, de architect. Niet omdat samenwerken nu eenmaal aardig is, maar omdat de winst daar ligt.
En dan: gewoon beginnen
Gevraagd wat er nodig is om die stappen te zetten, houdt Coenders het kort: "Ga je eigenlijk de goede strategie kiezen en dan doen."
Met de veranderingen die er met AI en automatisering aankomen, is wachten geen strategie. "Adopteer die strategie zo snel mogelijk en ga wat doen."
Je hoeft er geen miljoenen voor vrij te maken. Je moet alleen een tempo kiezen waarop je nog loopt als de rest stilstaat.
Houtbouw aan de Slachthuisstraat in Zaandam.
Podcast
·
Bureau Stoer
Boaz de Boer en Jeroen Coenders waren te gast in Bureau Stoer, opgenomen bij Ursem Modulaire Bouwsystemen in Wognum, onder leiding van Thomas van Belzen.